સ્વાતિ નક્ષત્ર ફળ

સ્વાતિ નક્ષત્ર — વિસ્તાર અને મૂળ સ્વરૂપ

સ્વાતિ તુલા રાશિમાં 6°40'થી 20°00' સુધીના ભાગમાં આખેઆખું બેસે છે. સ્વામી રાહુ, દેવતા વાયુ અને પ્રતીક પવનમાં ડોલતો કૂણો છોડ. આ ત્રણમાંથી સ્વાતિનું સ્વરૂપ ખૂલે છે: પવન દેખાતો નથી પણ બધે પહોંચે છે, કોઈને બંધાતો નથી અને દિશા બદલતો રહે છે. સ્વતંત્રતા આ નક્ષત્રનો ગર્ભ છે. તુલા શુક્રની રાશિ છે અને ત્યાં સૂર્ય નીચનો થાય છે — એટલે અહીં વ્યક્તિગત અહંકારને ઓછી અને સંતુલનને વધુ જગ્યા મળે છે. રાહુનાં ત્રણ નક્ષત્રો જુદી રીતે વર્તે છે: આર્દ્રાનો રાહુ તૂટી પડે છે, શતભિષાનો રાહુ એકલો સંશોધન કરે છે, જ્યારે સ્વાતિનો રાહુ વળે છે પણ ભાંગતો નથી — સોદાબાજી, વેપાર અને સમાધાન એની રીત છે.

પ્રથમ પાદથી ચતુર્થ પાદ — ખરો ભેદ

ચારેય પાદ તુલામાં, નવાંશ ધનુ-મકર-કુંભ-મીન. પ્રથમ પાદ ધનુ નવાંશમાં; ગુરુને કારણે સ્વતંત્રતાને સિદ્ધાંતની બેઠક મળે છે અને જાતક શિક્ષણ, કાયદો કે વિદેશ વેપાર તરફ વળે છે. બીજો પાદ મકર નવાંશમાં; શનિને કારણે એ જ પવન સંગઠિત થાય છે — ધંધો ઊભો કરવાની અને વહીવટની ક્ષમતા; સ્વાતિનો સૌથી સ્થિર પાદ. ત્રીજો પાદ કુંભ નવાંશમાં; શનિની બીજી રાશિ હોવાથી સામાજિક જાળ, ટેક્નોલોજી અને સામૂહિક કાર્યની ખેંચ. ચોથો પાદ મીન નવાંશમાં; ગુરુને કારણે સ્વતંત્રતાની ખેંચ અધ્યાત્મ અને વૈરાગ્ય તરફ વળે છે. બીજા પાદનો જાતક કંપની ઊભી કરે છે, ચોથા પાદનો એ છોડીને પણ જઈ શકે છે.

ગણ, યોનિ, નાડી અને વર્ણ — વ્યવહારમાં

ગણ દેવ, યોનિ મહિષ એટલે ભેંસ (નર), નાડી અંત્ય અને તુલા રાશિને કારણે વર્ણ શૂદ્ર. મહિષ યોનિનો વૈરી અશ્વ — એટલે અશ્વિની અને શતભિષા સાથે યોનિમેલન નબળું; હસ્ત પણ મહિષ યોનિનું હોવાથી સ્વાતિ–હસ્ત જોડી ઉત્તમ. અંત્ય નાડીને કારણે કૃત્તિકા, રોહિણી, આશ્લેષા, મઘા, વિશાખા, ઉત્તરાષાઢા, શ્રવણ, રેવતી સાથે નાડીદોષ આવે છે. દેવગણ હોવાથી સ્વભાવ નરમ દેખાય છે, પણ રાહુના સ્વામિત્વને કારણે નિર્ણય અણધાર્યા હોય છે.

વિંશોત્તરી દશાનો આરંભ

સ્વાતિ પર જન્મ થાય તો અઢાર વર્ષની રાહુ મહાદશાથી જીવન શરૂ થાય છે. આર્દ્રાના જાતકનો દશારંભ પણ રાહુનો જ, પણ ત્યાં રાશિ મિથુન અને અહીં તુલા — એટલે અહીંનો રાહુ હલાવી નાખવાને બદલે હલતો રાખે છે: વારંવાર શાળા બદલવી, શહેર બદલવું કે કુટુંબનું સ્થળાંતર. એ પૂરી થતાં સોળ વર્ષની ગુરુ મહાદશા આવે છે અને જીવન સ્થિર થાય છે. પરદેશગમન, આયાત-નિકાસ અને સ્વતંત્ર ધંધો — સ્વાતિના આ સામાન્ય માર્ગ આ જ દશાક્રમમાંથી સમજાય છે.

વ્યવસાયની દિશા

વાયુતત્ત્વને કારણે હવાઈ વાહનવ્યવહાર, દળણવળણ, ટેલિકોમ અને વાતાનુકૂલન અનુકૂળ. તુલા રાશિને કારણે વેપાર, દલાલી, આયાત-નિકાસ, વકીલાત અને મધ્યસ્થીમાં ખાસ સફળતા. રાહુને કારણે પરદેશ સાથે જોડાયેલું કામ, ચલણ-વ્યવહાર અને માર્કેટિંગ પણ ફાવે. સ્વતંત્ર રીતે કામ કરવાની છૂટ હોય તો આ જાતકો સૌથી સારું પરિણામ આપે છે.

લગ્ન અને જીવનસાથી

સ્વાતિ જાતકોને બંધન નથી જોઈતું, પણ એકલતા પણ સહન થતી નથી — આ વિરોધાભાસ ગૃહસ્થજીવનમાં સમજવો પડે છે. મોકળાશ આપનારો અને છતાં સ્થિર રહેનારો સાથી એમને પૂરક. મહિષ–અશ્વ યોનિવૈર, અંત્ય નાડીનો દોષ અને તુલા રાશિને કારણે શુક્રનું સ્થાન — આ ગુણ મિલાનમાં જોવાં.

પ્રકૃતિ અને દિનચર્યા

તુલા રાશિ કમર, મૂત્રપિંડ અને ત્વચા સાથે જોડાયેલી; વાયુતત્ત્વને કારણે વાયુ, સાંધાનો દુખાવો અને અસ્થિર ઊંઘ સંભવે છે. પૂરતું પાણી, તેલમાલિશ, નિયમિત સમયે ભોજન અને પ્રાણાયામ ઉપયોગી. સતત પ્રવાસને કારણે આવતો થાક હળવાશથી ન લેવો; ફરિયાદ વધે તો નિષ્ણાતની સલાહ લેવી.

ગુજરાતમાં પ્રચલિત ઉપાસના

વાયુ સ્વાતિની દેવતા છે અને ગુજરાતમાં પવન સાથે સૌથી જોડાયેલું સ્થાન એટલે સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાનું ચોટીલા — ડુંગર પર બિરાજેલાં ચામુંડા માતાજી, જ્યાં લગભગ સાડા છસો પગથિયાં ચઢીને દર્શન થાય છે અને જ્યાં ડુંગર પર રાત્રે કોઈ રોકાતું નથી એવી પરંપરા છે. સ્વાતિ જાતકો માટે ચોટીલાનાં દર્શન, નવરાત્રિમાં ઉપાસના અને હનુમાનજીની ઉપાસના — વાયુપુત્રના નાતે — સૌથી સુસંગત ઉપાય. રાહુ માટે અડદ, નાળિયેર અને વાદળી વસ્ત્રનું દાન પ્રચલિત છે.