ਸ਼੍ਰਵਣ ਨਛੱਤਰ ਫਲ

ਚਰਣ ਅਨੁਸਾਰ ਫਲ

ਸ਼੍ਰਵਣ ਪੂਰਾ ਮਕਰ ਵਿੱਚ ਹੈ — ੧੦°੦੦′ ਤੋਂ ੨੩°੨੦′ — ਤੇ ਨਵਾਂਸ਼ ਮੇਖ, ਬ੍ਰਿਖ, ਮਿਥੁਨ ਤੇ ਕਰਕ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਚਰਣ ਵਿੱਚ ਨਛੱਤਰਪਤੀ ਚੰਦਰਮਾ ਉੱਚ ਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਪਹਿਲੇ ਚਰਣ ਦਾ ਮੇਖ ਨਵਾਂਸ਼ ਸੁਣਨ ਦੇ ਨਾਲ ਬੋਲਣ ਦੀ ਕਾਹਲ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ — ਇਹ ਸ਼੍ਰਵਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਬੇਸਬਰਾ ਚਰਣ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਦਾ ਬ੍ਰਿਖ ਨਵਾਂਸ਼ ਗਲੇ ਨੂੰ ਸੁਰੀਲਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਰਾਗੀ, ਗਾਇਕ ਤੇ ਕਥਾਵਾਚਕ ਏਸੇ ਚਰਣ ਵਿੱਚੋਂ ਵੱਧ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ। ਤੀਜੇ ਦਾ ਮਿਥੁਨ ਨਵਾਂਸ਼ ਬੋਲੀਆਂ ਤੇ ਉਲਥੇ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਚੌਥੇ ਦਾ ਕਰਕ ਨਵਾਂਸ਼ ਸੁਣੀ ਹੋਈ ਗੱਲ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਤੇ ਵਿਰਸਾ ਢੋਣ ਵਾਲਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਸੁਭਾਅ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਬਣਤਰ

ਚਿੰਨ੍ਹ ਕੰਨ ਹੈ ਤੇ ਦੇਵਤਾ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੈਰ-ਨਿਸ਼ਾਨ ਵੀ ਇਸ ਤਾਰੇ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਤਾਰਾ ਹੈ, ਪਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਨਹੀਂ — ਸੁਣ ਕੇ। ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਤਿੰਨਾਂ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਰੋਹਿਣੀ ਵਾਲਾ ਚੰਦਰਮਾ ਪਾਲਦਾ ਹੈ, ਹਸਤ ਵਾਲਾ ਹੱਥੀਂ ਘੜਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸ਼੍ਰਵਣ ਵਾਲਾ ਸੁਣ ਕੇ ਸਾਂਭਦਾ ਹੈ। ਦੇਵ ਗਣ ਤੇ ਕਫ਼ ਨਾੜੀ ਠਰੰਮਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੁਣੀ-ਸੁਣਾਈ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਹੀ ਯਕੀਨ ਕਰ ਬਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਕਿੱਤਾ ਤੇ ਰੋਜ਼ੀ

ਕੰਨ ਤੇ ਜ਼ਬਾਨ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹਰ ਕੰਮ: ਅਧਿਆਪਨ, ਬੋਲੀਆਂ ਤੇ ਉਲਥਾ, ਰੇਡੀਓ ਤੇ ਮੀਡੀਆ, ਕਥਾ ਤੇ ਕੀਰਤਨ, ਸਲਾਹਕਾਰੀ, ਵਕਾਲਤ, ਰਿਕਾਰਡ ਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਸੰਭਾਲਣ ਦਾ ਕੰਮ, ਸੁਣਨ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾ।

ਵਿਆਹ ਤੇ ਗ੍ਰਹਿਸਥੀ

ਬਾਂਦਰ ਯੋਨੀ ਦਾ ਵੈਰੀ ਭੇਡ ਹੈ, ਸੋ ਕ੍ਰਿਤਿਕਾ ਤੇ ਪੁਸ਼ਯ ਨਾਲ ਯੋਨੀ ਕੂਟ ਦੇ ਅੰਕ ਘਟਦੇ ਹਨ। ਭਕੂਟ ਕੂਟ ਵਿੱਚ ਮਕਰ ਤੋਂ ਛੇਵੀਂ ਤੇ ਅੱਠਵੀਂ ਰਾਸ਼ੀ — ਮਿਥੁਨ ਤੇ ਸਿੰਘ — ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਗੁਣ ਹੈ; ਪਰ ਬਾਹਰ ਦੀ ਸੁਣੀ ਗੱਲ ਘਰ ਵਿੱਚ ਲੈ ਆਉਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਝਗੜਾ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਦਸ਼ਾ ਤੇ ਸਮਾਂ

ਸ਼੍ਰਵਣ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਮਹਾਦਸ਼ਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਪੂਰੇ ੧੦ ਸਾਲ। ਏਹੀ ਕ੍ਰਮ ਰੋਹਿਣੀ ਤੇ ਹਸਤ ਦਾ ਵੀ ਹੈ, ਪਰ ਏਥੇ ਰਾਸ਼ੀ ਮਕਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੰਦਰਮਾ ਮਗਰੋਂ ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮੰਗਲ ਮਹਾਦਸ਼ਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼੍ਰਵਣ ਦੀ ਨਰਮੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਤਿੱਖ ਲੈ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।

ਸਿਹਤ ਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤੀ

ਅੰਤ ਯਾਨੀ ਕਫ਼ ਨਾੜੀ ਦਾ ਤਾਰਾ। ਮਕਰ ਦਾ ਅੰਗ ਗੋਡੇ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਕੰਨ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸੁਣਨ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਵੀ ਬਰਾਬਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ — ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਹੈੱਡਫ਼ੋਨ ਲਾਈ ਰੱਖਣ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਸੌਖੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਹੈ। ਇਹ ਵੇਰਵਾ ਕਿਸੇ ਰੋਗ ਦੀ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ; ਦਿੱਕਤ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮਾਹਰ ਨੂੰ ਵਿਖਾਉਣਾ ਬਣਦਾ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ

ਸ਼੍ਰਵਣ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੀ ਕੰਨ ਹੈ, ਤੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸੁਣਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਜਪੁਜੀ ਸਾਹਿਬ ਦੀਆਂ ‘ਸੁਣਿਐ’ ਵਾਲੀਆਂ ਪਉੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਆਈ ਹੈ। ਇਸ ਤਾਰੇ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਰੋਜ਼ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਕਥਾ ਜਾਂ ਕੀਰਤਨ ਸੁਣਨਾ, ਤੇ ਕਿਸੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦੀ ਗੱਲ ਪੂਰੀ ਸੁਣ ਲੈਣੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਸਹੀ ਬੈਠਦਾ ਹੈ। ਸੁਣੀ-ਸੁਣਾਈ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਘਰ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨਾ ਕਰਨਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਬਰਾਬਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਆਮ ਸਵਾਲ