⚫ নৱগ্ৰহ — শনি

শনি কৰ্মৰ কাৰক — পৰিশ্ৰম, ধৈৰ্য, ন্যায়, বৈৰাগ্য আৰু আয়ুৰ অধিপতি। চাকৰ, শ্ৰমিক, লো, তেল, পুৰণি ঘৰ, হাড় আৰু গাঁঠি — এইবোৰো তেওঁৰ বিষয়। শনি নিষ্ঠুৰ নহয়, কঠোৰ; কৰা কৰ্মৰ ফল নিখুঁতভাৱে ঘূৰাই দিয়া বিচাৰক হিচাপেই জ্যোতিষশাস্ত্ৰই তেওঁক চায়।

শনিৰ মূল বৈশিষ্ট্য তেওঁৰ গতিত — নৱগ্ৰহত তেওঁ আটাইতকৈ লেহেমীয়া। এটা ৰাশিত প্ৰায় আঢ়ৈ বছৰ আৰু গোটেই ৰাশিচক্ৰ শেষ কৰিবলৈ প্ৰায় ত্ৰিশ বছৰ। এই কাৰণেই তেওঁৰ ফল মাহৰ নহয়, বছৰৰ। সাঢ়েসাতি — চন্দ্ৰৰাশিৰ পৰা দ্বাদশ, প্ৰথম আৰু দ্বিতীয় ৰাশিৰ মাজেদি যোৱা শনি — এই লেহেমীয়া গতিৰ বাবেই সাড়ে সাত বছৰৰ হয়, আৰু চতুৰ্থ বা অষ্টম ভাৱৰ শনিক ঢৈয়া বোলা হয়।

শনিয়ে সপ্তম ভাৱত দিগ্বল পায় — অংশীদাৰিত্ব, চুক্তি আৰু দীঘলীয়া সম্পৰ্ক টিকাই ৰখাৰ দায়িত্বই তেওঁৰ ঠাই। তৃতীয়, ষষ্ঠ আৰু একাদশ উপচয়স্থানত শনিয়ে আটাইতকৈ ভাল ফল দিয়ে; তাত থকা শনিয়ে বয়সৰ লগে লগে বাঢ়ি অহা উন্নতি দেখুৱায়। লগ্নত শনি থাকিলে দীৰ্ঘায়ু কিন্তু শৈশৱত কষ্ট। ইয়াতো ‘কাৰকো ভাৱো নাশায়’ খাটে — শনি আয়ুৰ কাৰক হৈও অষ্টম অৰ্থাৎ আয়ুস্থানত বহিলে আয়ুৰ্বল সুকীয়াকৈ বিচাৰ কৰিব লাগে।

শনি মকৰ আৰু কুম্ভ ৰাশিৰ অধিপতি। তুলা ৰাশিত বিশ ডিগ্ৰীত তেওঁ উচ্চ হয় আৰু মেষত সেই একে ডিগ্ৰীতে নীচ। কুম্ভ ৰাশিৰ শূন্যৰ পৰা বিশ ডিগ্ৰী তেওঁৰ মূলত্ৰিকোণ।

শনিক সপ্তমৰ লগতে তৃতীয় আৰু দশম বিশেষ দৃষ্টি দিয়া হৈছে। তৃতীয় দৃষ্টি মৃদু আৰু ই পৰিশ্ৰমৰ ফল দিয়ে, আৰু দশম দৃষ্টিয়ে কৰ্মক্ষেত্ৰত হেঁচা আনে বুলি গণ্য। বুধ আৰু শুক্ৰ তেওঁৰ মিত্ৰ; সূৰ্য, চন্দ্ৰ আৰু মঙ্গল শত্ৰু; বৃহস্পতি সম। পুষ্যা, অনুৰাধা আৰু উত্তৰভাদ্ৰপদ তেওঁৰ নক্ষত্ৰ। শনি প্ৰতি বছৰে প্ৰায় চাৰে চাৰি মাহ বক্ৰী হয়। সূৰ্য আৰু ছায়াৰ পুত্ৰ — এয়াই তেওঁৰ পৌৰাণিক পৰিচয়; সেই কাৰণেই সূৰ্য-শনি পিতা-পুত্ৰ হৈও শত্ৰু বুলি গণ্য, যি নৱগ্ৰহৰ আটাইতকৈ অৰ্থপূৰ্ণ বিৰোধাভাস।

শনিৰ মহাদশা ঊনৈশ বছৰৰ আৰু ই বৃহস্পতিৰ ষোল্ল বছৰৰ পিছত আহে। বৃহস্পতিৰ দশাৰ মুকলি বতাহৰ পিছত শনিৰ দশাই হঠাতে শৃংখলা, দায়িত্ব আৰু হিচাপ বিচাৰিবলৈ ধৰে — বিংশোত্তৰীৰ আটাইতকৈ তীব্ৰ পৰিৱৰ্তন এইটোৱেই বুলি গণ্য।

এই দশা ব্যৰ্থতাৰ নহয়, বিলম্বৰ। কাম হয়, কিন্তু আশা কৰাতকৈ পলমকৈ; আৰু যি পোৱা যায় সেয়া টিকি থাকে। এই ঊনৈশ বছৰত চাকৰিৰ স্থিতি, মাটি আৰু পুৰণি ঘৰৰ লেনদেন, শ্ৰমিকনিৰ্ভৰ ব্যৱসায় আৰু দীৰ্ঘম্যাদী বিনিয়োগ ফলদায়ক হয়। শনি-শনিৰ প্ৰথম তিনি বছৰৰ অন্তৰ্দশাই গোটেই দশাটোৰ সুৰ ঠিক কৰি দিয়ে আৰু সেইটোৱেই আটাইতকৈ কঠিন। মকৰ আৰু কুম্ভ লগ্নৰ জাতকৰ ক্ষেত্ৰত শনি যোগকাৰক হোৱা বাবে এই দশা ওলোটাকৈ উন্নতিৰ হয় — এই ব্যতিক্ৰমটো নধৰাকৈ ‘শনিৰ দশা মানেই বেয়া’ বুলি কোৱাটো ভুল।

শনিৰ বাবে অসমত সুকীয়া কোনো প্ৰাচীন তীৰ্থ বিচাৰিব নালাগে, কাৰণ ন-গ্ৰহৰে একেলগে উপাসনাৰ এটা বিৰল স্থান ইয়াত আছে — গুৱাহাটীৰ চিত্ৰাচল পাহাৰৰ নৱগ্ৰহ মন্দিৰ। আহোম স্বৰ্গদেউ ৰাজেশ্বৰ সিংহৰ দিনত নিৰ্মিত এই মন্দিৰৰ গৰ্ভগৃহত নটা গ্ৰহৰ প্ৰতীক নটা শিৱলিংগ আছে। প্ৰতিটো লিংগ সেই গ্ৰহৰ ৰঙৰ বস্ত্ৰেৰে ঢকা থাকে, আৰু শনিবাৰে ইয়াত শনিৰ লিংগত মিঠাতেল, ক'লা তিল আৰু নীলা অপৰাজিতা ফুল নিবেদন কৰা হয় — প্ৰাচীন কালৰ পৰা জ্যোতিষচৰ্চাৰ কেন্দ্ৰ বুলি খ্যাত এই পাহাৰত গ্ৰহশান্তিৰ এই আচাৰ আজিও জীয়াই আছে।

শনিবাৰে দশৰথকৃত শনিস্তোত্ৰ পাঠ, তিল, মাটিমাহ, ক'লা বস্ত্ৰ আৰু লো দান, শ্ৰমজীৱী মানুহক সময়মতে মজুৰি দিয়া আৰু ঘৰৰ কাম কৰা লোকৰ সৈতে সন্মানজনক ব্যৱহাৰ — এইবোৰেই প্ৰতিকাৰ। শেষৰটোকে আটাইতকৈ কাৰ্যকৰী বুলি মানা হয়। শনিবাৰে পৰা অমাৱস্যা বছৰটোৰ প্ৰধান দিন। নীলা শনিৰ ৰত্ন, কিন্তু আটাইতকৈ বিপদজনকো সেইটোৱেই — তিনি দিন গাৰুৰ তলত ৰাখি পৰীক্ষা কৰিহে ধাৰণ কৰা উচিত।