विंशोत्तरी महादशा — 120 वर्षको ग्रह-चक्र
वैदिक ज्योतिषमा कुनै फल ‘कहिले’ मिल्छ भन्ने कुरा दशा प्रणालीबाट तय हुन्छ। सबैभन्दा प्रचलित पद्धति ‘विंशोत्तरी दशा’ हो, जुन जन्मको समयमा चन्द्रमा जुन नक्षत्रमा हुन्छ, त्यसको स्वामी ग्रहबाट सुरु हुन्छ। ‘विंशोत्तरी’ को अर्थ एक सय बीस हो — किनभने सबै नौ ग्रहको दशा-अवधि जोड्दा जम्मा 120 वर्ष हुन्छ।
नौ ग्रहको दशा-अवधि
हरेक ग्रहलाई एउटा निश्चित वर्ष-सङ्ख्या मिल्छ — केतु 7 वर्ष, शुक्र 20, सूर्य 6, चन्द्र 10, मङ्गल 7, राहु 18, गुरु 16, शनि 19 र बुध 17 वर्ष। यी अवधि एउटा निश्चित क्रममा चल्छन्। जुन ग्रहको महादशा चलिरहेको हुन्छ, त्यो ग्रह त्यस अवधिमा जीवनको ‘मुख्य सञ्चालक’ बन्छ र आफ्नो स्वभाव तथा कुण्डलीमा आफ्नो स्थितिअनुसार फल दिन्छ।
महादशा र अन्तर्दशा
हरेक महादशा फेरि तिनै नौ ग्रहका साना अवधिमा बाँडिन्छ, जसलाई ‘अन्तर्दशा’ वा ‘भुक्ति’ भनिन्छ। उदाहरणका लागि शनिको महादशा (19 वर्ष) भित्र पहिले शनिको अन्तर्दशा, त्यसपछि बुध, त्यसपछि केतु — यही क्रममा। वास्तविक घटनाको समय महादशा र अन्तर्दशाको मेलबाट तय हुन्छ। शुभ महादशामा पनि कुनै अशुभ ग्रहको अन्तर्दशाले चुनौती ल्याउन सक्छ।
दशाको फल कसरी पढ्ने
कुनै ग्रहको दशा शुभ हुन्छ कि हुँदैन, यो तीन कुरामा निर्भर गर्छ — त्यो ग्रह कुण्डलीको कुन भावमा छ, कुन-कुन भावको स्वामी हो, र त्यसमाथि कुन ग्रहहरूको दृष्टि छ। एउटै ग्रहले कुनै कुण्डलीमा समृद्धि र अर्कोमा सङ्घर्ष दिन सक्छ। त्यसैले दशा-फल सधैं सम्पूर्ण कुण्डलीको सन्दर्भमा हेरिन्छ, ग्रहको स्वभाव मात्र हेरेर होइन।
दशा-सन्धिको समय
जब एउटा महादशा सकिएर अर्को सुरु हुन्छ, त्यो सङ्क्रमण-काललाई ‘दशा-सन्धि’ भनिन्छ। यो समय प्रायः परिवर्तन र मानसिक अस्थिरताको मानिन्छ, त्यसैले यस अवधिमा ठूला निर्णय सोचविचार गरेर लिन सल्लाह दिइन्छ।
तपाईं अहिले कुन महादशा र अन्तर्दशामा हुनुहुन्छ भनेर थाहा पाउन आफ्नो निःशुल्क चिना बनाउनुहोस् वा दशा फल पृष्ठ हेर्नुहोस्।
निःशुल्क नेपाली ज्योतिष सेवाहरू | Free Nepali Astrology Tools
चिना, गुण मिलान, राशिफल — सबै निःशुल्क