ਆਪਣੀ ਰਾਸ਼ੀ ਤੇ ਨਛੱਤਰ ਕਿਵੇਂ ਪਤਾ ਕਰੀਏ — ਮੇਰੀ ਰਾਸ਼ੀ ਕਿਹੜੀ ਹੈ
ਵੈਦਿਕ ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਰਾਸ਼ੀ ਉਹ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਚੰਦਰਮਾ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਸੂਰਜ ਨਹੀਂ। ਇਸਨੂੰ ਪਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜਨਮ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼, ਸਹੀ ਸਮਾਂ ਤੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸੇ ਹਿਸਾਬ ਤੋਂ ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਨਛੱਤਰ ਵੀ ਨਿਕਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਰਾਸ਼ੀ ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਵਿੱਚ ਵੇਖਣੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਰਾਸ਼ੀ ਕਿਹੜੀ ਹੈ ਪੰਨਾ ਵਰਤੋ।
ਚੰਦਰ ਰਾਸ਼ੀ ਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?
ਅਕਾਸ਼ ਦਾ ਚੱਕਰ ਬਾਰਾਂ ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੈ ਤੇ ਹਰ ਰਾਸ਼ੀ ਤੀਹ ਡਿਗਰੀ ਦੀ ਹੈ। ਚੰਦਰਮਾ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਸਵਾ ਦੋ ਦਿਨ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇੱਕੋ ਦਿਨ ਜੰਮੇ ਦੋ ਜਣਿਆਂ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ ਵੀ ਵੱਖਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੇ ਜਨਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਦਾ ਫ਼ਰਕ ਹੋਵੇ।
ਚੰਦਰ ਰਾਸ਼ੀ ਮਨ, ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਤੇ ਸੁਭਾਅ ਦਾ ਸ਼ੀਸ਼ਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਸ਼ਨੀ ਗੋਚਰ, ਸਾਢੇ ਸਾਤੀ ਤੇ ਰੋਜ਼ ਦੇ ਰਾਸ਼ੀਫਲ ਇਸੇ ਰਾਸ਼ੀ ਤੋਂ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੀ ਰਾਸ਼ੀ ਫਲਾਣੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਹੀ ਮਤਲਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜਨਮ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਤੋਂ ਰਾਸ਼ੀ ਕਿਵੇਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ?
ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਸਥਾਨ ਡਿਗਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸ ਤੀਹ ਡਿਗਰੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ ਸਿਫ਼ਰ ਤੋਂ ਤੀਹ ਡਿਗਰੀ ਤੱਕ ਮੇਖ ਹੈ, ਤੀਹ ਤੋਂ ਸੱਠ ਤੱਕ ਬ੍ਰਿਖ, ਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ। ਇਹ ਗਣਨਾ ਹੱਥ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਔਖੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਪੰਚਾਂਗ ਜਾਂ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਵਰਤਣਾ ਠੀਕ ਹੈ।
ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ ਕਿ ਗਣਨਾ ਨਿਰਯਣ, ਯਾਨੀ ਲਾਹਿੜੀ ਅਯਨਾਂਸ਼ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ। ਪੱਛਮੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਚੰਦਰਮਾ ਅਕਸਰ ਅਗਲੀ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਵਿਖਾਈ ਦੇਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣਾ ਸਹੀ ਨਕਸ਼ਾ ਜਨਮ ਕੁੰਡਲੀ ਬਣਾ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨਛੱਤਰ ਕਿਵੇਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ?
ਸਤਾਈ ਨਛੱਤਰ ਹਨ ਤੇ ਹਰ ਇੱਕ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਡਿਗਰੀ ਵੀਹ ਮਿੰਟ ਹੈ। ਹਰ ਨਛੱਤਰ ਦੇ ਚਾਰ ਚਰਨ ਹਨ, ਯਾਨੀ ਕੁੱਲ ਇੱਕ ਸੌ ਅੱਠ ਚਰਨ। ਇੱਕ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸਵਾ ਦੋ ਨਛੱਤਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਯਾਨੀ ਨੌਂ ਚਰਨ। ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਚੰਦਰਮਾ ਜਿਸ ਨਛੱਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਉਹੀ ਜਨਮ ਨਛੱਤਰ ਹੈ।
ਜਨਮ ਨਛੱਤਰ ਤੋਂ ਹੀ ਵਿੰਸ਼ੋਤਰੀ ਦਸ਼ਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਨਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅੱਖਰ ਤੈਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਨਛੱਤਰ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਤੁਸੀਂ ਨਛੱਤਰ ਫਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਤੇ ਨਾਂ ਰੱਖਣ ਲਈ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਨਾਂ ਪੰਨਾ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ।
ਚੰਦਰ ਰਾਸ਼ੀ, ਸੂਰਜ ਰਾਸ਼ੀ ਤੇ ਨਾਮ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ?
ਤਿੰਨੇ ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ ਤੇ ਅਕਸਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਚੰਦਰ ਰਾਸ਼ੀ: ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ। ਵੈਦਿਕ ਜੋਤਿਸ਼, ਵਿਆਹ ਮੇਲ ਤੇ ਗੋਚਰ ਦਾ ਆਧਾਰ।
- ਸੂਰਜ ਰਾਸ਼ੀ: ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ। ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਰਾਸ਼ੀਫਲ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
- ਨਾਮ ਰਾਸ਼ੀ: ਨਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਖਰ ਤੋਂ ਮਿਲਦੀ ਰਾਸ਼ੀ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਜਨਮ ਨਛੱਤਰ ਦੇ ਚਰਨ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਜੇ ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਂ ਜਨਮ ਨਛੱਤਰ ਦੇ ਅੱਖਰ ਮੁਤਾਬਕ ਨਹੀਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਨਾਮ ਰਾਸ਼ੀ ਤੇ ਚੰਦਰ ਰਾਸ਼ੀ ਵੱਖਰੀਆਂ ਨਿਕਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਮੇਲ ਤੇ ਗੋਚਰ ਲਈ ਚੰਦਰ ਰਾਸ਼ੀ ਨੂੰ ਹੀ ਮੁੱਖ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰਜ ਰਾਸ਼ੀ ਤੋਂ ਰਾਸ਼ੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕੱਢਣੀ ਚਾਹੀਦੀ?
ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਾਲੀ ਸੂਰਜ ਰਾਸ਼ੀ ਤੇ ਵੈਦਿਕ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਾਰ ਪੂਰੀ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ੀ ਦਾ ਫ਼ਰਕ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਗਣਨਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਚੌਵੀ ਡਿਗਰੀ ਦਾ ਅੰਤਰ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਜਿਸ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਜਨਮ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਸ਼ੀ ਮੰਨ ਲਈ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਇੱਕ ਵਾਰ ਚੰਦਰ ਰਾਸ਼ੀ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਂਚ ਲਵੇ।
ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਗ਼ਲਤ ਰਾਸ਼ੀ ਦਾ ਰਾਸ਼ੀਫਲ ਪੜ੍ਹਦੇ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਹੀ ਰਾਸ਼ੀ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਸ਼ੀਫਲ ਤੇ ਰੋਜ਼ ਦਾ ਰਾਸ਼ੀਫਲ ਆਪਣੀ ਸਹੀ ਰਾਸ਼ੀ ਦਾ ਹੀ ਪੜ੍ਹੋ।
ਰਾਸ਼ੀ ਕੱਢਣ ਵੇਲੇ ਕਿਹੜੀਆਂ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ?
ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਗ਼ਲਤੀ ਜਨਮ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੈ। ਰਾਤ ਬਾਰਾਂ ਵਜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੰਮੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲੇ ਅਕਸਰ ਪਿਛਲੀ ਰਾਤ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਦੱਸ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਦੂਜੀ ਗ਼ਲਤੀ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਹੀ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਸਮਾਂ ਖੇਤਰ ਨਾ ਚੁਣਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਖਿਸਕ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤੀਜੀ ਗ਼ਲਤੀ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਚੰਦਰਮਾ ਜਦੋਂ ਰਾਸ਼ੀ ਦੀ ਹੱਦ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਦੇ ਫ਼ਰਕ ਨਾਲ ਰਾਸ਼ੀ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਸਮਾਂ ਸੋਧਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਤੇ ਕਿਸੇ ਜਾਣਕਾਰ ਜੋਤਿਸ਼ੀ ਤੋਂ ਸਲਾਹ ਲੈ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਰਾਸ਼ੀ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੱਗੇ ਕੀ ਵੇਖੀਏ?
ਰਾਸ਼ੀ ਤੇ ਨਛੱਤਰ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਰਾਸ਼ੀ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਗ੍ਰਹਿ ਵੇਖੋ, ਆਪਣੇ ਨਛੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਪੜ੍ਹੋ ਤੇ ਵੇਖੋ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਸ਼ਨੀ ਤੇ ਗੁਰੂ ਤੁਹਾਡੀ ਰਾਸ਼ੀ ਤੋਂ ਕਿਹੜੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਸਾਦੀ ਪੜਤਾਲ ਨਾਲ ਹੀ ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਅ ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਚੰਗੀ ਤਸਵੀਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਕਿ ਰਾਸ਼ੀ ਇੱਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬਿੰਦੂ ਹੈ, ਪੂਰੀ ਕੁੰਡਲੀ ਨਹੀਂ। ਪੂਰੀ ਤਸਵੀਰ ਲਗਨ, ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਦਸ਼ਾ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਮੁੱਢਲੀ ਕੁੰਡਲੀ ਬਣਵਾ ਲੈਣੀ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਮੇਰੀ ਰਾਸ਼ੀ ਸਿਰਫ਼ ਜਨਮ ਤਾਰੀਖ਼ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਲਗਭਗ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪੱਕੀ ਰਾਸ਼ੀ ਲਈ ਜਨਮ ਦਾ ਸਮਾਂ ਤੇ ਥਾਂ ਵੀ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਚੰਦਰਮਾ ਹਰ ਦੋ ਕੁ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ੀ ਬਦਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਜੇ ਨਾਂ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ ਤੇ ਚੰਦਰ ਰਾਸ਼ੀ ਵੱਖਰੀਆਂ ਹੋਣ ਤਾਂ ਕਿਹੜੀ ਮੰਨੀਏ?
ਵੈਦਿਕ ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰ ਰਾਸ਼ੀ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰ ਵਿਆਹ ਮੇਲ, ਦਸ਼ਾ ਤੇ ਗੋਚਰ ਲਈ।
ਨਛੱਤਰ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਕੀ ਰਾਸ਼ੀ ਵੀ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
ਹਰ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸਵਾ ਦੋ ਨਛੱਤਰ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਕਦੇ ਨਛੱਤਰ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਰਾਸ਼ੀ ਉਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਕਦੇ ਚਰਨ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਰਾਸ਼ੀ ਵੀ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵੈਦਿਕ ਜੋਤਿਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗ੍ਰੰਥ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ। ਇਸ ਸਾਈਟ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗਿਣਤੀਆਂ ਆਧੁਨਿਕ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਸੂਤਰ (ਗ੍ਰਹਿ-ਸਥਿਤੀ, ਅਯਨਾਂਸ਼, ਵਿੰਸ਼ੋਤਰੀ ਦਸ਼ਾ) ਵਰਤ ਕੇ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਲੇਖ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਬ੍ਰਿਹਤ ਪਰਾਸ਼ਰ ਹੋਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਫਲਦੀਪਿਕਾ ਤੇ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਪੰਜਾਬੀ ਪੰਚਾਂਗ-ਵਿਰਾਸਤ ਦਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਜਾਂਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
⚠️ ਇਹ ਲੇਖ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ। ਨਿੱਜੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਿਆਣੇ ਜੋਤਸ਼ੀ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।