बच्चाको नाम · न्वारन | Hindu Baby Names

पूर्वा फाल्गुनी सिंह राशिको १३ अंश २० कलादेखि २६ अंश ४० कलासम्म बसेको छ र यसका चारै चरण सिंहमै रहन्छन्। एक सय आठ चरणमा यी एकचालीसौँदेखि चवालीसौँ क्रमाङ्कमा आउँछन्।

पहिलो चरणले मो दिएर मघाबाट चलिआएको 'म' शृङ्खलाको अन्तिम स्वर पूरा गर्छ, र त्यसपछि चक्र 'ट' वर्गमा ओर्लन्छ — टा, टी, टू। यही त्यो मोड हो जसका कारण यस नक्षत्रमा नाम छान्न अचानक कठिन हुन्छ, किनकि नेपालीमा 'ट' बाट सुरु हुने नाम निकै थोरै छन्। चरणका नवांश क्रमशः सिंह, कन्या, तुला र वृश्चिक बन्छन्। पहिलो चरणलाई मिलेको 'मो' यसैले यस नक्षत्रको सबैभन्दा उपयोगी अक्षर मानिन्छ।

स्वामी शुक्र, देवता भग, गण मनुष्यगण, योनि मूषक र चिह्न पिङ वा खाटका अगाडिका दुई खुट्टा।

भग सौभाग्य, वैभव र गृहसुखका देवता हुन्, र चिह्न विश्रामको हो — त्यसैले पूर्वा फाल्गुनीका बच्चा सुख, सुन्दरता र सहजतातर्फ स्वाभाविक रूपमा तानिन्छन्। यिनी मिलनसार हुन्छन्, साथी चाँडै बनाउँछन् र जमघटमा सबैभन्दा पहिले हँसाउने हुन्छन्। लुगा, सजावट, सङ्गीत र चाडपर्वमा यिनको रुचि बाल्यकालदेखि देखिन्छ। शुक्रको आधिपत्य भएकाले कला र सौन्दर्य-बोध प्रबल रहन्छ, तर परिश्रमबाट जोगिने प्रवृत्ति पनि सँगै आउँछ, जसलाई समयमै सुधार्नु जरुरी छ। मनोरञ्जन उद्योग, विवाह-आयोजना, फेसन, आतिथ्य, विज्ञापन, भित्री सजावट र जनसम्पर्क यिनका लागि अनुकूल क्षेत्र हुन्।

फागुन महिना र होली दुवै यसै नक्षत्र-नामसँग जोडिएका छन्; काठमाडौं उपत्यकामा चीर ठड्याएर सुरु हुने फागु पूर्णिमा र तराईमा एक दिनपछि मनाइने होली यसै महिनाको पहिचान हुन्। पूर्वा फाल्गुनीमा जन्मेको बच्चाको न्वारन फागुनमा पर्‍यो भने परिवारले त्यसलाई विशेष शुभ मान्छ, किनकि विक्रम सम्वत्को अन्तिमतिर पर्ने यो महिनापछि चाँडै चैत्र र बैशाखसँगै नयाँ वर्षको सुरुवात हुन्छ।

साँचो कठिनाइ नामाक्षरको हो र त्यसलाई लुकाउनु ठीक होइन। टा, टी, टू बाट नेपालीमा सम्मानजनक नाम लगभग भेटिँदैनन् — 'टीना' जस्ता केही प्रचलित नाम छन्, तर संस्कृत मूलको कुनै विकल्प छैन। नेपालका पुरोहितहरू यहाँ प्रायः पहिलो चरणको 'मो' लाई पूरै नक्षत्रका लागि मानिदिन्छन्, जसले मोहन, मोहित, मोहिनी, मोक्षा जस्ता नाम खोलिदिन्छ; यो छुट पूर्वा फाल्गुनीमा यति सामान्य छ कि यसलाई अपवाद होइन, प्रथा भन्न सकिन्छ। अर्को प्रचलित उपाय हो 'ट' लाई 'त' मानिदिनु — तनुज, तान्या, तुषार। तेस्रो, चिनामा 'टी' बाट बनेको छोटो राशि-नाम लेखाएर कागजी नाम स्वतन्त्र रूपमा छानिदिनु।