बाळाची नावे | Marathi Baby Names

आर्द्रा मिथुन राशीच्या ६ अंश ४० कलांपासून २० अंशांपर्यंत असते; चारही चरणे मिथुनातच राहतात, त्यामुळे राशीबाबत इथे संदिग्धता नाही. चरणांचे नवमांश मात्र धनु, मकर, कुंभ आणि मीन अशा दूरच्या राशींत जातात.

कू, घ, ङ, छ ही अक्षरे पाहिली की एक अडचण लगेच जाणवते. एकशे आठ चरणांच्या मालिकेत क-वर्गातील अक्षरे क्रमाने वाटली जातात आणि त्यात 'ङ' हा अनुनासिक वर्णही येतो — पण मराठीत 'ङ' ने सुरू होणारा एकही शब्द नाही, नाव तर दूरच. महाराष्ट्रातील पुरोहित यावर सरळ तोडगा काढतात: 'ङ' ऐवजी 'ग' किंवा 'गं' घेऊन गंगाधर, गंगा, गजानन अशी नावे सुचवली जातात. उच्चारस्थान एकच असल्याने हे शास्त्रसंमत मानले जाते.

आर्द्रेचा अधिपती राहू, देवता रुद्र, गण मनुष्यगण, योनी श्वान आणि चिन्ह अश्रुबिंदू अथवा तेजस्वी रत्न.

रुद्र देवता असल्याने या मुलांच्या भावना तीव्र असतात — आनंद असो वा राग, तो पूर्ण ताकदीने बाहेर पडतो. लहानपणी हट्टी वाटणारी ही मुले पुढे विलक्षण चिकाटीची निघतात. यंत्रे उघडून पाहणे, गोष्टीच्या मुळापर्यंत जाणे ही यांची सवय. संगणक, विद्युत-यांत्रिकी, रसायनशास्त्र, वैद्यकीय संशोधन, तत्त्वज्ञान आणि गूढविद्या या क्षेत्रांत यांना गती असते. भावनांना शब्द देण्याची सवय लावली तर स्वभावातील तीव्रता कमी होते.

महाराष्ट्रात आर्द्रा नक्षत्र म्हणजे पावसाचे नक्षत्र. 'आर्द्रा लागली की पेरणी' हा शेतकऱ्यांचा ठोकताळा आहे, आणि याच नक्षत्रावर जन्मलेल्या बाळाला घरात 'पाऊस घेऊन आलं' असे कौतुकाने म्हटले जाते. बारसे मात्र नेहमीप्रमाणे बाराव्या दिवशीच होते.

पालकांचा पहिला प्रश्न ठरलेला — 'ङ' अक्षराचे काय करायचे? वर सांगितलेला 'ग/गं' चा पर्याय स्वीकारला की तिढा सुटतो, आणि गंगाधर, गजानन ही नावे कुळात आजोबांची असतील तर एकाच वेळी दोन्ही हेतू साधतात. दुसरा प्रश्न राहूबद्दल असतो — राहूचे नक्षत्र म्हणजे अशुभ का? तसे नाही; राहू खोली आणि जिद्द देतो, आणि नामकरणात ग्रहाचा शुभाशुभपणा पाहिला जात नाही.