ਬੱਚੇ ਦਾ ਨਾਂ | Punjabi Baby Names

ਪੂਰਵਾਸ਼ਾੜ੍ਹਾ ਧਨੁ ਰਾਸ਼ੀ ਦੇ ੧੩°੨੦′ ਤੋਂ ੨੬°੪੦′ ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਇੱਕੋ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਜੋੜੀਦਾਰ ਉੱਤਰਾਸ਼ਾੜ੍ਹਾ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਧਨੁ ਤੇ ਮਕਰ ਵਿੱਚ ਵੰਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪੂਰਵਾ ਸਾਬਤ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਸਤੱਤਰਵਾਂ ਤੋਂ ਅੱਸੀਵਾਂ ਚਰਣ ਇਸ ਦੇ ਹਨ; ਅੱਖਰ ਭੂ, ਧਾ, ਫਾ, ਢਾ। ਇਹ ਥਾਂ ਸਾਰੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ: ਬਾਕੀ ਲਗਭਗ ਹਰ ਤਾਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਜਾਂ ਵੱਧ ਚਰਣ ਇੱਕੋ ਵਿਅੰਜਨ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇੱਥੇ ਚਾਰੇ ਚਰਣ ਚਾਰ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਵਿਅੰਜਨਾਂ ਦੇ ਹਨ ਤੇ ਚਾਰੇ ਹੀ ਮਹਾਂਪ੍ਰਾਣ ਯਾਨੀ ਭਾਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲੇ ਅੱਖਰ ਹਨ। ਪਹਿਲਾ ਅੱਖਰ ਮੂਲ ਤੋਂ ਆ ਰਹੀ ਭ ਵਾਲੀ ਲੜੀ ਦਾ ਸਿਰਾ ਹੈ। ਢਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਢਾਡੀ ਵਰਗਾ ਸ਼ਬਦ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਰੂਹ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਨਵਾਂਸ਼ ਸਿੰਘ, ਕੰਨਿਆ, ਤੁਲਾ ਤੇ ਬ੍ਰਿਸ਼ਚਕ ਵਿੱਚ ਬਣਦੇ ਹਨ।

ਅਧਿਪਤੀ ਸ਼ੁੱਕਰ; ਦੇਵਤਾ ਅਪ, ਯਾਨੀ ਜਲ-ਸ਼ਕਤੀਆਂ; ਚਿੰਨ੍ਹ ਛੱਜ ਤੇ ਪੱਖਾ; ਗਣ ਮਨੁੱਖ; ਯੋਨੀ ਬਾਂਦਰ।

ਇਸ ਤਾਰੇ ਦਾ ਬੱਚਾ ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਏਨਾ ਪੱਕਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਮਨਵਾ ਕੇ ਹੀ ਹਟਦਾ ਹੈ। ਹਾਰ ਮੰਨਣੀ ਇਸ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਅਕਸਰ ਲੰਮੀ ਬਹਿਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹੀ ਜਿੱਤਦਾ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਵਾਂਗ ਹੀ ਇਸ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਹੈ — ਸ਼ਾਂਤ ਦਿਸਦਾ ਹੈ ਪਰ ਅੰਦਰੋਂ ਬੜਾ ਜ਼ੋਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਦੋਸਤਾਂ ਲਈ ਲੜ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਾਥ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਵਕਾਲਤ, ਬਹਿਸ-ਮੁਬਾਹਸਾ, ਜਲ-ਸਰੋਤ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਕੰਮ ਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਇਸ ਦੇ ਖੇਤਰ ਹਨ। ਜ਼ਿੱਦ ਨੂੰ ਸਹੀ ਪਾਸੇ ਲਾਉਣਾ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਢਾਡੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਵਾਰਾਂ ਗਾ ਕੇ ਇਤਿਹਾਸ ਸੁਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਈ ਪੁਰਾਣੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਦੇ ਨਾਂ ਵਾਲੇ ਦਿਵਾਨ ਵਿੱਚ ਢਾਡੀ ਜਥਾ ਸੱਦਣ ਦੀ ਰੀਤ ਅੱਜ ਵੀ ਚੱਲਦੀ ਹੈ। ਜਥਾ ਵਾਰ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਅਰਦਾਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਜਿਸ ਅੰਗ ਉੱਤੇ ਹੁਕਮ ਆਵੇ, ਉਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅੱਖਰ ਲੈ ਕੇ ਨਾਂ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਿੱਛੇ ਸਿੰਘ ਜਾਂ ਕੌਰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।

ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਤੇ ਮਾਝੇ ਦੇ ਪਾਸੇ ਹਾੜ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਨਾਂ ਅਕਸਰ ਸੰਗਰਾਂਦ ਵਾਲੇ ਦੀਵਾਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਨਛੱਤਰ ਵਾਲੇ ਚਾਰ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਧਾ ਤੇ ਭੂ ਤੋਂ ਨਾਂ ਬਣਾਉਣੇ ਸੌਖੇ ਹਨ, ਫਾ ਤੇ ਢਾ ਤੋਂ ਔਖੇ। ਏਸੇ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਹੁਕਮ ਵਾਲੇ ਅੱਖਰ ਨੂੰ ਹੀ ਪਹਿਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਨਛੱਤਰ ਦਾ ਪੱਖ ਸਿਰਫ਼ ਸਲਾਹ ਵਜੋਂ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।