ਬੱਚੇ ਦਾ ਨਾਂ | Punjabi Baby Names

ਜੇਸ਼ਠਾ ਬ੍ਰਿਸ਼ਚਕ ਰਾਸ਼ੀ ਦੇ ੧੬°੪੦′ ਤੋਂ ੩੦° ਤੱਕ ਹੈ ਤੇ ਇਸੇ ਰਾਸ਼ੀ ਦਾ ਆਖ਼ਰੀ ਤਾਰਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਕਦੇ ਸਾਰ ਧਨੁ ਰਾਸ਼ੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਸੋ ਅਸ਼ਲੇਸ਼ਾ ਵਾਂਗ ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਗੰਡਾਂਤ ਸੰਧੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ ਹੈ।

ਉਣੱਤਰਵਾਂ ਤੋਂ ਬਹੱਤਰਵਾਂ ਚਰਣ ਇਸ ਦੇ ਹਨ; ਅੱਖਰ ਨੋ, ਯਾ, ਯੀ, ਯੂ। ਪਹਿਲਾ ਅੱਖਰ ਅਨੁਰਾਧਾ ਤੋਂ ਆ ਰਹੀ ਨ ਵਾਲੀ ਲੜੀ ਦਾ ਆਖ਼ਰੀ ਸਿਰਾ ਹੈ ਤੇ ਦੂਜੇ ਚਰਣ ਤੋਂ ਯ ਦੀ ਲੜੀ ਤੁਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਅਗਲੇ ਤਾਰੇ ਮੂਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦੋ ਚਰਣਾਂ ਯੇ ਤੇ ਯੋ ਤੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਸਿੱਧੀ ਦਿੱਕਤ ਹੈ: ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਯ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਬਦ ਬਹੁਤ ਥੋੜ੍ਹੇ ਹਨ ਤੇ ਬੋਲਚਾਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਕਸਰ ਜ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੋ ਦੂਜੇ, ਤੀਜੇ ਤੇ ਚੌਥੇ ਚਰਣ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਚੋਣ ਬੜੀ ਤੰਗ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਵਾਂਸ਼ ਧਨੁ, ਮਕਰ, ਕੁੰਭ ਤੇ ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।

ਅਧਿਪਤੀ ਬੁੱਧ; ਦੇਵਤਾ ਇੰਦਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ; ਚਿੰਨ੍ਹ ਗੋਲ ਕੁੰਡਲ ਤੇ ਛਤਰ; ਗਣ ਰਾਖਸ਼; ਯੋਨੀ ਹਿਰਨ।

ਨਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਹੀ ਹੈ ਵੱਡਾ, ਤੇ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਭਾਅ ਵਿੱਚ ਦਿਸਦੀ ਹੈ — ਇਹ ਬੱਚਾ ਵੱਡੇ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਵਾਲੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਆਪੇ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਹੁਕਮ ਚਲਾਉਣ ਦਾ ਸ਼ੌਕ ਹੈ ਤੇ ਹਾਰ ਮੰਨਣੀ ਔਖੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਬਾਹਰੋਂ ਸਖ਼ਤ ਦਿਸਦਾ ਹੈ ਪਰ ਅੰਦਰੋਂ ਛੇਤੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਉਮੈ ਨੂੰ ਨਿੱਕੀ ਉਮਰੇ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਹੀ ਬੱਚਾ ਵੱਡਾ ਆਗੂ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ, ਪੁਲਿਸ, ਲੇਖਾ-ਪੜਤਾਲ, ਫ਼ੌਜ ਤੇ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਇਸ ਦੇ ਖੇਤਰ ਹਨ।

ਜੇਸ਼ਠਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਨਛੱਤਰ ਵਾਲਾ ਅੱਖਰ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਕੰਮ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਯ ਤੋਂ ਬਣਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਂ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜਿਹੜੇ ਹਨ ਵੀ ਉਹ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਧੇਰੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਬੋਲਚਾਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਪਟਿਆਲੇ ਤੇ ਮਾਲਵੇ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਿੱਧਾ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਹੁਕਮਨਾਮੇ ਉੱਤੇ ਹੀ ਟੇਕ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਅਰਦਾਸ ਪਿੱਛੋਂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਖੁੱਲ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਅੰਗ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅੱਖਰ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਓਸੇ ਤੋਂ ਨਾਂ ਬਣਦਾ ਹੈ।

ਜੇ ਪਰਿਵਾਰ ਫਿਰ ਵੀ ਨਛੱਤਰ ਵਾਲਾ ਅੱਖਰ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੇ ਤਾਂ ਪਹਿਲੇ ਚਰਣ ਦਾ ਨੋ ਵਰਤ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਨਾਂ ਬਣਾਉਣੇ ਸੌਖੇ ਹਨ। ਗੰਡਾਂਤ ਵਾਲੇ ਡਰ ਬਾਰੇ ਵੀ ਗੱਲ ਸਾਫ਼ ਹੈ: ਸਿੱਖੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਨੂੰ ਮਾੜਾ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਸ਼ਾਂਤੀ-ਕਰਮ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ। ਮਨ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਸੁਖਮਨੀ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਪਾਠ, ਲੰਗਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੇ ਨਾਮ ਸਿਮਰਨ ਹੀ ਦੱਸੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।