੧੨੦ ਸਾਲ ਦਾ ਚੱਕਰ
ਵਿੰਸ਼ੋਤਰੀ ਪੱਧਤੀ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਚੱਕਰ ੧੨੦ ਸਾਲ ਦਾ ਹੈ ਤੇ ਨੌਂ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਨੂੰ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਸਮਾਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ — ਕੇਤੂ ੭, ਸ਼ੁੱਕਰ ੨੦, ਸੂਰਜ ੬, ਚੰਦਰਮਾ ੧੦, ਮੰਗਲ ੭, ਰਾਹੂ ੧੮, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ੧੬, ਸ਼ਨੀ ੧੯ ਤੇ ਬੁੱਧ ੧੭ ਸਾਲ। ਜੋੜ ਲਓ ਤਾਂ ਪੂਰੇ ੧੨੦ ਬਣਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਿੱਥੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ
ਪਹਿਲੀ ਦਸ਼ਾ ਜਨਮ ਨਛੱਤਰ ਤੋਂ ਤੈਅ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਚੰਦਰਮਾ ਜਿਸ ਨਛੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਦਸ਼ਾ ਪਹਿਲਾਂ ਚੱਲਦੀ ਹੈ। ਨਛੱਤਰ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਮਾ ਕਿੰਨਾ ਅੱਗੇ ਲੰਘ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਉਸੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਪਹਿਲੀ ਦਸ਼ਾ ਦਾ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਹਿੱਸਾ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਹਾਦਸ਼ਾ ਤੇ ਅੰਤਰਦਸ਼ਾ
ਮਹਾਦਸ਼ਾ ਵੱਡਾ ਦੌਰ ਹੈ ਜੋ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਸਮੁੱਚਾ ਰੰਗ ਤੈਅ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਨੌਂ ਅੰਤਰਦਸ਼ਾਵਾਂ ਯਾਨੀ ਭੁਕਤੀਆਂ ਚੱਲਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਕਿਸ ਸਾਲ ਕੀ ਵਾਪਰੇਗਾ। ਵੱਡੀ ਘਟਨਾ ਓਦੋਂ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮਹਾਦਸ਼ਾ ਤੇ ਭੁਕਤੀ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਇੱਕੋ ਗੱਲ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਨ।
ਗੋਚਰ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਵੇਖੋ
ਦਸ਼ਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਹੜਾ ਫਲ ਪੱਕਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਗੋਚਰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਦੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਵੇਗਾ। ਜੇ ਦਸ਼ਾ ਹੀ ਅਨੁਕੂਲ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਵਧੀਆ ਗੋਚਰ ਵੀ ਪੂਰਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਸਿਆਣੇ ਜੋਤਸ਼ੀ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।
ਵੈਦਿਕ ਜੋਤਿਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗ੍ਰੰਥ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ। ਇਸ ਸਾਈਟ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗਿਣਤੀਆਂ ਆਧੁਨਿਕ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਸੂਤਰ (ਗ੍ਰਹਿ-ਸਥਿਤੀ, ਅਯਨਾਂਸ਼, ਵਿੰਸ਼ੋਤਰੀ ਦਸ਼ਾ) ਵਰਤ ਕੇ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਲੇਖ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਬ੍ਰਿਹਤ ਪਰਾਸ਼ਰ ਹੋਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਫਲਦੀਪਿਕਾ ਤੇ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਪੰਜਾਬੀ ਪੰਚਾਂਗ-ਵਿਰਾਸਤ ਦਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਜਾਂਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
⚠️ ਇਹ ਲੇਖ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ। ਨਿੱਜੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਿਆਣੇ ਜੋਤਸ਼ੀ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।