नाडी दोश आनी भकूट दोश — केन्ना लागतात आनी केन्ना रद्द जातात?

नाडी दोश आनी भकूट दोश — परिहाराचे नेम

कुंडली मेळोवणेच्या अहवालांत 'नाडी दोश' वा 'भकूट दोश' हीं उतरां दिसलीं म्हणटकच जायतीं कुटुंबां थंयच सोयरीक नाका म्हणटात. पूण शास्त्रग्रंथांनी ह्या दोनूय दोशांवांगडा तांच्या भंगाचे — म्हळ्यार दोश रद्द जावपाचे — नेम सुद्धां तितलेच स्पश्टपणान दिल्यात. हो लेख फकत त्या परिहार-नेमांखातीर आसा; अष्टकूट पद्दतीची आनी आठूय कूटांची मुळावी वळख करून घेवची आसल्यार गुण मेळ आनी कुंडली मेळोवणी हो स्वतंत्र लेख पयलीं वाचात.

नाडी दोश केन्ना लागता?

सत्तावीस नक्षत्रां आद्य, मध्य आनी अंत्य अशा तीन नाडींनी वांटल्यांत. व्हंकल आनी न्हवरो दोगांयचें जल्मनक्षत्र एकाच नाडींत आयलें जाल्यार नाडी दोश मानतात आनी अष्टकूटांतले सगळ्यांत चड — आठ — गूण शून्य जातात. आयुर्वेदाच्या परिभाशेंत नाडी वात, पित्त, कफ ह्या प्रकृतींकडेन जोडटात; एकाच प्रकृतीच्या दोगांच्या संततीक आनी भलायकेक आडमेळ येता, अशी हाचे फाटली पारंपरीक धारणा. मध्य नाडीचो दोश सगळ्यांत तीव्र, आनी आद्य आनी अंत्य नाडीचो तुळनेन सौम्य मानपाची रीत कांय घराण्यांनी आसा.

नाडी दोश रद्द जावपाच्यो स्थिती

ज्योतीशग्रंथांनी नाडी दोशाचे परिहार अशे सांगल्यात: (1) दोगांयचें जल्मनक्षत्र एकूच आसून चरण मात वेगळे आसल्यार दोश लागना. (2) दोगांयची जल्मरास एकूच पूण नक्षत्रां वेगळीं आसल्यार लेगीत दोश निश्फळ थारता. (3) उरफाटी स्थिती — नक्षत्र एकूच पूण राशी वेगळ्यो — ही सुद्धां परिहाराचीच मानतात. (4) दोगांयच्या राशींचो स्वामी एकूच ग्रह आसल्यार वा दोनूय राशीस्वामींची घट इश्टागत आसल्यार नाडी दोशाची तीव्रताय उणी जाता. (5) न्हवऱ्याचें नक्षत्र आनी व्हंकलेचें नक्षत्र हांचेमदीं रोहिणी, मृग, आर्द्रा सारकीं कांय नक्षत्रां दोशमुक्तीचीं मानपी परंपरा सुद्धां आसात; त्या-त्या घराण्याच्या भटाचो संकेत हांगा प्रमाण मानचो. हांतलीं एकूय स्थिती लागू जाता जाल्यार 'नाडी दोश आसा' ह्या शेऱ्याक भियेवपाचें कारण उरना.

भकूट दोश म्हळ्यार कितें?

भकूट कूटांत दोगांयच्या जल्मराशींमदलें एकामेकांचें अंतर मेजतात. हें अंतर 6-8 आसल्यार (षडाष्टक), 2-12 आसल्यार (द्विर्द्वादश) वा 5-9 आसल्यार (नवपंचम), भकूट दोश लागता आनी सातूय गूण शून्य जातात. षडाष्टक भकूट भलायकी आनी आयुश्याच्या नदरेन, द्विर्द्वादश अर्थीक ओढाताणीच्या नदरेन, आनी नवपंचम संततीसुखाच्या नदरेन प्रतिकूल मानतात. तिगांयमदीं षडाष्टक सगळ्यांत जड; ताचेंतूय मेष-वृश्चिक वा वृषभ-तूळ सारकीं एकस्वामी षडाष्टकां सौम्य थारतात.

भकूट दोशाचे परिहार

भकूट दोशाचोय भंग जाता: (1) दोनूय राशींचो स्वामी एकूच आसल्यार — देखीक मेष आनी वृश्चिक (दोगांयचो स्वामी मंगळ) वा मकर आनी कुंभ (दोगांयचो स्वामी शनि) — दोश लागलो तरी तो निश्फळ मानतात. (2) दोनूय राशीस्वामी एकामेकांचे नैसर्गीक इश्ट आसल्यार — जशे सूर्य-चंद्र, गुरू-मंगळ — तरी दोशाचें बळ सोंपता. (3) नवांश कुंडलेंत दोगांयच्यो राशी एकामेकांक अनुकूल पडटात जाल्यार मुखेल कुंडलेंतलो भकूट दोश सौम्य जाता, अशें जाणकार सांगतात. (4) गण, तारा आनी योनी हीं तिनूय कूटां पुराय गुणांनी जुळ्ळ्यांत जाल्यार भकूट दोशाची धार आपसूक बोथट जाता, हो अणभवसिद्ध संकेत सुद्धां प्रचलीत आसा.

दोनूय दोश एकठांय आसल्यार?

नाडी आनी भकूट हे दोनूय दोश एकाच मेळोवणेंत आसल्यार आनी दोगांयचोय परिहार जायना जाल्यार मात निर्णय अणभवी ज्योतिशाकडेन सोंपयात — कित्याक पंदरा गूण एकदम शून्य जावन बेरीज अठरा परस सकयल देंवता. अशा वेळार दोगांयच्यो पुराय कुंडल्यो, सप्तम स्थान, शुक्र-गुरूचें बळ आनी चालू दशा पळोवनूच सल्लो दितात. लक्षांत दवरात — दोशाचें नांव वाचून सोयरीक न्हयकारप ही घायघाय; परिहाराचे नेम बारीकसाणेन तपासून, पुराय कुंडलेच्या साक्षीन निर्णय घेवप हें खरें शास्त्र. ह्या संकेतस्थळाच्या गुण मेळ पानार मेळोवणी करतना दोश मेळ्ळो जाल्यार परिहाराच्यो शक्यताय सुद्धां आपसूक तपासतात.